TŁUSZCZE

Tłuszcze pochodzące z pożywienia są:

• najbardziej skoncentrowanym źródłem energii
• źródłem witamin rozpuszczalnych w tłuszczach
• źródłem niezbędnych, nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT)
• materiałem budulcowym służącym do budowy własnych tkanek oraz do syntezy niektórych substancji biologicznie czynnych.

W tłuszczach występują kwasy tłuszczowe:

• nasycone
• jednonienasycone
• wielonienasycone.

W organizmie człowieka i większości zwierząt wielonienasycone kwasy tłuszczowe nie są syntetyzowane, są one jednak niezbędne do prawidłowego rozwoju młodych organizmów oraz utrzymania dobrego stanu zdrowia przez całe życie. Dlatego muszą być dostarczane z pożywieniem. Z tego względu określa się je mianem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT).

Głównym źródłem NNKT są:

• produkty pochodzenia roślinnego (olej kukurydziany, słonecznikowy, sojowy)
• tłuszcze ryb morskich (zawierające duże ilości kwasu eikozapentaenowego EPA i kwasu dokozaheksaenowego DHA).

NNKT odgrywają ważną rolę w profilaktyce oraz leczeniu chorób metabolicznych układu krążenia. Niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe są potrzebne do prawidłowego transportu lipidów w ustroju, mają zdolność zapobiegania powstawaniu zakrzepów. Obniżają także poziom cholesterolu i innych wskaźników lipidowych surowicy krwi.

Istnieje zależność między konsumpcją tłuszczów a występowaniem niektórych chorób. Spożywanie nadmiernych ilości nasyconych kwasów tłuszczowych (masło, smalec, słonina, mięso, produkty mleczne) powoduje wzrost stężenia cholesterolu we krwi i zwiększa częstotliwość występowania:

• miażdżycy
• choroby wieńcowej
• nowotworów.

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla niemowląt, dzieci i młodzieży
Link do tabeli

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla mężczyzn.
Link do tabeli

Zalecane dzienne normy na tłuszcz i NNKT dla kobiet.
Link do tabeli

Literatura
prof. Ś. Ziemlański, Normy Żywienia II,"Nowa Medycyna" nr. 4/98
Normy Żywienia, www.izz.waw.pl
R.K. Murray, D.K. Granner, P.A. Mayes, V.W. Rodwell, Biochemia Harpera, PZWL, wyd. V, 2002.