Cyjanokobalamina – co to jest i czym różni się od metylokobalaminy?

Witamina B12 jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. To dzięki niej prawidłowo pracuje mózg⁵, a także tworzy się wystarczająca liczba czerwonych krwinek³. Witamina B12 występuje jednak w różnych postaciach i w różnych formach może być dostarczana do organizmu. Pytanie więc brzmi – cyjanokobalamina czy metylokobalamina? Jaką witaminą B12 wybrać?

W jakiej formie występuje witamina B12?

W naturze spotykamy trzy formy witaminy B12. To:

1. metylokobalamina
2. adenozylokobalamina
3. hydroksokobalamina

Wszystkie te formy są niezwykle wrażliwe na światło, dlatego producenci najczęściej proponują nam syntetyczną formę witaminy B12, czyli cyjanokobalaminę, która ma identyczne właściwości co dwie pozostałe, ale znacznie łatwiej można ją umieścić chociażby w kapsułce.

Co to jest cyjanokobalamina?

Cyjanokobalamina jest jedną z syntetycznych postaci witaminy B12. To organiczny związek chemiczny rozpuszczalny w wodzie. Witamina B12 jest prekursorem kilku enzymów istotnych dla prawidłowej pracy organizmu. Cyjanokobalamina składa się z atomu kobaltu otoczonego układem pierścieni korynowych oraz grupy cyjanowej⁹.

Cyjanokobalamina a metylokobalamina – która forma lepsza?

Obie formy witaminy B12 – cyjanokobalamina i metylokobalamina – wspierają prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego², procesy krwiotwórcze³ oraz metabolizm energetyczny⁴. Różnią się jednak budową.

Cyjanokobalamina to syntetyczna forma witaminy B12, która charakteryzuje się wysoką trwałością i odpornością na działanie czynników termicznych. Po spożyciu musi zostać przekształcona w aktywną postać – metylokobalaminę lub adenozylokobalaminę – zanim organizm będzie mógł ją wykorzystać.

Metylokobalamina natomiast to bioidentyczna z naturalnie występującą w organizmie ludzkim, aktywna biologicznie forma witaminy B12, która w badaniach wykazuje lepszą biodostępność niż cyjanokobalamina¹.

Suplementacja witaminy B12 – cyjanokobalamina czy metylokobalamina?

Metylokobalamina w porównaniu do cyjanokobalaminy charakteryzuje się wyższym stopniem przenikania do tkanek, mniejszym wydalaniem z moczem i potwierdzonym bezpieczeństwem¹.

Z tego względu suplementy zawierające metylokobalaminę są często wybierane przez osoby, które chcą dostarczyć organizmowi witaminę B12 w jej aktywnej formie.

Jako, że głównym źródłem witaminy B12 są produkty odzwierzęce, weganie oraz wegetarianie mogą mieć trudności z dostarczaniem do organizmu istotnej dla jego poprawnego funkcjonowania witaminy⁷. Dlatego witaminę B12 warto suplementować u osób będących na diecie wegetariańskiej, ze względu na ograniczone źródła witaminy B12 w ich pożywieniu⁷.

Metylokobalamina znajduje się m.in. w produktach Naturell, takich jak:

• Witamina B12 (60 tabletek do rozgryzania i żucia)
• Witamina B12 (100 tabletek do rozgryzania i żucia)
• Witamina B12 Forte (60 tabletek do rozgryzania i żucia)
• Witamina B12 Forte (120 tabletek do rozgryzania i żucia)
• Metylo-B12 100 spray
• METYLO-B12 500 (120 tabletek)
• METYLO-B12 500 (60 tabletek)
• Witamina B COMPLEX FORTE (40 tabletek)
• Witamina B COMPLEX FORTE (120 tabletek)
• Witamina B COMPLEX Kids (30 kapsułek)
• Witamina B ACTIVE (30 kapsułek)
• Kompleks VEGE

Z kolei cyjanokobalaminę znajdziesz w produkcie Naturell:

• Omega-3 Uczeń Żelki

Gdzie znaleźć kobalaminę w naturalnej postaci?

Dobowe zapotrzebowanie na witaminę B12 dla dorosłego człowieka wynosi 2,4 μg⁷. Zdrowa, dobrze zbilansowana dieta pozwala zaspokoić podaż na tę substancję. Należy jednak pamiętać, że jej głównym źródłem są produkty pochodzenia zwierzęcego.

Najwięcej witaminy B12 znajduje się w nerkach i wątrobie zarówno cielęcej, wołowej, jak i drobiowej. Sporo witaminy B12 zawierają także:

• ryby i owoce morza,
• jaja,
• nabiał, a w szczególności mleko, jogurty naturalne,
• sery pleśniowe.

Weganie i wegetarianie powinni szczególnie często sięgać po żywność fortyfikowaną lub suplementy diety, które pozwolą im uzyskać właściwy poziom kobalaminy. Przed rozpoczęciem suplementacji należy skonsultować się z lekarzem lub dietetykiem.

Dlaczego witamina B12 jest ważna?

Witamina B12 jest niezbędna w organizmie, bo oprócz tego, że umożliwia prawidłowy przebieg procesów krwiotwórczych³, wpływa także na:

• pracę układu nerwowego²,
• właściwy metabolizm homocysteiny⁶,
• prawidłowy metabolizm energetyczny⁴.

Sprawdź też:

• Witamina B1 (tiamina)
• Witamina B2 (ryboflawina)
• Witamina B3 (niacyna)
• Witamina B5 (kwas pantotenowy)
• Witamina B6
• Biotyna (witamina B7 / witamina H)
• Kwas foliowy (witamina B9)

FAQ – odpowiedzi na pytania o cyjanokobalaminę

1. Czym różni się cyjanokobalamina od metylokobalaminy?

Cyjanokobalamina to syntetyczna, nieaktywna forma witaminy B12, która charakteryzuje się wysoką trwałością i odpornością na działanie czynników termicznych. Metylokobalamina to aktywna forma witaminy B12- bioidentyczna z naturalnie występującą w organizmie człowieka¹.

2. Dlaczego cyjanokobalamina jest częściej stosowana w suplementach?

Jest to forma wyjątkowo trwała i odporna na działanie światła czy temperatury, dzięki czemu łatwo ją umieścić w kapsułkach i tabletkach. To właśnie stabilność sprawia, że cyjanokobalamina jest tak popularna w suplementacji¹.

3. Którą formę witaminy B12 wybrać – cyjanokobalaminę czy metylokobalaminę?

Obie formy dostarczają witaminy B12, jednak metylokobalamina jest formą aktywną, bioidentyczną z naturalnie występującą w organizmie człowieka i charakteryzuje się wyższym stopniem przenikania do tkanek, mniejszym wydalaniem z moczem i potwierdzonym bezpieczeństwem¹.

4. Z czym najlepiej przyjmować witaminę B12, aby wspomóc jej przyswajanie?

Witaminę B12 można przyjmować o dowolnej porze dnia. Odpowiedni poziom tej witaminy jest niezbędny do prawidłowego metabolizmu metylotetrahydrofolianu (5-MTHF)⁸.

Przypisy:

1. Paul C, Brady DM. Comparative Bioavailability and Utilization of Particular Forms of B12 Supplements With Potential to Mitigate B12-related Genetic Polymorphisms. Integr Med (Encinitas). 2017 Feb;16(1):42-49.
2. Witamina B12 pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego.
3. Witamina B12 pomaga w prawidłowej produkcji czerwonych krwinek.
4. Witamina B12 przyczynia się do utrzymania prawidłowego metabolizmu energetycznego.
5. Witamina B12 pomaga w utrzymaniu prawidłowych funkcji psychologicznych.
6. Witamina B12 pomaga w utrzymaniu prawidłowego metabolizmu homocysteiny.
   
7. Rychlik, E., Stoś, K., Woźniak, A., & Mojska, H. (2024). Normy żywienia dla populacji Polski. Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH – Państwowy Instytut Badawczy
8. Lyon, P.; Strippoli, V.; Fang, B.; Cimmino, L. B Vitamins and One-Carbon Metabolism: Implications in Human Health and Disease. Nutrients 2020, 12, 2867.
9. Vasavada A, Patel P, Sanghavi DK. Cyanocobalamin. 2024 Jan 31. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025 Jan–.
10. https://www.efsa.europa.eu/sites/default/files/2017_09_DRVs_summary_report.pdf, s. 72-74.